Aminuddin Harun Terus Memerintah Atas Titah Tuanku Muhriz, Walaupun 14 ADUN BN Tarik Sokongan

Fakta-fakta

• 14 ADUN Barisan Nasional menarik sokongan terhadap kerajaan negeri pimpinan Pakatan Harapan.
• Menteri Besar Datuk Seri Aminuddin Harun mengadap Tuanku Muhriz dan diperintahkan meneruskan tugas.
• Aminuddin menyatakan beliau terkejut dengan penarikan sokongan, kerana sebelum itu ada perbincangan untuk menangguhkan persidangan DUN.
• Beliau mencabar ADUN BN untuk mengemukakan usul undi tidak percaya di persidangan akan datang, bukannya menarik sokongan secara senyap.
• Lima NGO yang diketuai Pertubuhan Otai Reformasi Negri Sembilan menyerahkan surat sokongan kepada Tuanku Muhriz di Istana Hinggap.
• NGO berkenaan menegaskan pemecatan Yang di-Pertuan Besar hanya boleh dilakukan selepas siasatan penuh dan lengkap seperti diperuntukkan Perkara 10 Undang-Undang Tubuh Negeri Sembilan 1959.
• Antara sebab pemecatan yang sah termasuklah gila, buta, atau perbuatan yang menjejaskan kesucian, maruah, dan martabat Yang di-Pertuan Besar.

Menteri Besar Teruskan Tugas Atas Titah Tuanku Muhriz

Menteri Besar Negeri Sembilan, Datuk Seri Aminuddin Harun, mengumumkan bahawa baginda telah diperintahkan oleh Yang di-Pertuan Besar Tuanku Muhriz Tuanku Munawir untuk terus mentadbir negeri seperti biasa. Keputusan ini dibuat selepas Aminuddin mengadap Tuanku Muhriz susulan pengumuman 14 Ahli Dewan Undangan Negeri (ADUN) Barisan Nasional (BN) yang menarik sokongan terhadap kerajaan negeri. Aminuddin menegaskan bahawa pentadbiran negeri akan berjalan seperti biasa demi menjaga kepentingan rakyat, dan semua tindakan akan berpandukan Perlembagaan dan undang-undang yang berkuat kuasa. Beliau menyatakan keyakinan untuk mentadbir negeri dengan berkesan walaupun dalam kedudukan kerajaan minoriti, dan tidak bercadang untuk membubarkan Dewan Undangan Negeri.

Penarikan Sokongan Mengejutkan, Menteri Besar Cabar Usul Tidak Percaya

Aminuddin mengakui terkejut dengan penarikan sokongan oleh ADUN UMNO dan BN, kerana sebelum ini terdapat perbincangan untuk menangguhkan persidangan Dewan Undangan Negeri yang baru diadakan. Menurut beliau, empat exco termasuk exco kanan Datuk Seri Jalaluddin Alias telah berjumpa dengannya untuk meminta penangguhan persidangan. Setelah berbincang, mereka bersetuju bahawa upacara pembukaan akan diteruskan, manakala persidangan akan ditangguhkan. Aminuddin menyatakan bahawa jika penarikan sokongan telah dirancang dari awal, sepatutnya persidangan diteruskan dan usul undi tidak percaya dikemukakan secara terbuka. Beliau mencabar ADUN BN untuk membawa usul tersebut pada persidangan akan datang, sambil menegaskan bahawa beliau tidak mempunyai masalah dengan undi tidak percaya. Beliau juga menjelaskan bahawa persidangan boleh ditangguhkan sehingga enam bulan, dan beliau yakin dapat mentadbir dengan berkesan dalam tempoh itu.

Lima NGO Sokong Tuanku Muhriz, Tolak Pemecatan Tidak Mengikut Perlembagaan

Lima pertubuhan bukan kerajaan (NGO) di Seremban menyatakan sokongan padu kepada Yang di-Pertuan Besar Tuanku Muhriz Tuanku Munawir, dan menegaskan bahawa sebarang usaha pemecatan oleh Undang yang tidak mengikut peruntukan Undang-Undang Tubuh Negeri Sembilan 1959 adalah tidak sah. Dipimpin oleh Presiden Pertubuhan Otai Reformasi Negri Sembilan, Muhamad Kamel Yassin, NGO-NGO tersebut menyerahkan surat sokongan kepada Datuk Azizi Mohamad Ali, Comptroller of the Palace, di pintu masuk Istana Hinggap. Muhamad Kamel menjelaskan bahawa walaupun Undang mempunyai kuasa untuk memecat Raja, kuasa itu hanya boleh digunakan selepas siasatan penuh dan lengkap seperti yang ditetapkan dalam Perkara 10 Undang-Undang Tubuh. Beliau menegaskan bahawa frasa 'siasatan penuh dan lengkap' tidak ditakrifkan secara terperinci, tetapi secara umumnya ia mesti mematuhi peraturan keadilan semula jadi dan bermula dengan pertuduhan prima facie yang perlu dijawab.

Sebab Pemecatan Terhad, NGO Cadang Jawatankuasa Tingkatkan Adat

Menurut Muhamad Kamel, Perkara 10 Undang-Undang Tubuh Negeri Sembilan 1959 menetapkan bahawa Yang di-Pertuan Besar hanya boleh dipecat atas alasan gila, buta, atau jika baginda melakukan perbuatan terbuka yang menjejaskan kesucian, maruah, dan martabat Yang di-Pertuan Besar, atau dengan sengaja mengabaikan peruntukan Perlembagaan. Oleh kerana tiada satu pun daripada alasan ini berlaku, NGO-NGO tersebut menegaskan bahawa mereka tetap setia dan akan menentang sebarang tindakan tidak bertamadun dan tidak mengikut perlembagaan untuk memecat Raja. NGO-NGO yang terlibat termasuk Pertubuhan Otai Reformasi Negri Sembilan, Persatuan Sejarah dan Adat Perpatih Kuala Pilah, Pertubuhan Arab dan Budaya Mertang, serta Persatuan Kebajikan Insan DK. Mereka juga mencadangkan penubuhan jawatankuasa peringkat tinggi untuk mengkaji dan memperkukuh institusi Adat bagi memastikan ia kekal relevan, serta mengharmonikan pentadbiran moden dan adat yang unik di Negeri Sembilan.

Kerajaan Negeri Tolak Pengisytiharan Undang, Rujuk Perlembagaan

Kerajaan Negeri Sembilan enggan menerima atau mengiktiraf pengisytiharan oleh Undang kerana ia tidak selaras dengan Perkara 10 hingga 13 Undang-Undang Tubuh Negeri Sembilan 1959. Pendirian ini selari dengan sokongan yang diberikan oleh NGO-NGO, yang menekankan bahawa sebarang tindakan pemecatan mesti melalui proses perlembagaan yang ketat. Dalam pada itu, Menteri Besar Aminuddin Harun terus mentadbir dengan keyakinan bahawa kerajaan minoriti mampu melaksanakan tanggungjawabnya. Beliau menegaskan bahawa semua tindakan akan berpandukan Perlembagaan dan undang-undang, sambil menunggu penyelesaian muktamad mengenai sokongan politik di Dewan Undangan Negeri.

Konflik Antara Adat dan Perlembagaan Moden Timbul

Peristiwa ini mendedahkan ketegangan antara sistem adat dan perlembagaan moden di Negeri Sembilan, yang mengamalkan sistem pemerintahan unik menggabungkan undang-undang adat dengan sistem kerajaan rasional-legal. Tindakan Undang yang cuba memecat Tuanku Muhriz, walaupun tidak mengikut peruntukan perlembagaan, menimbulkan persoalan tentang peranan dan kuasa institusi adat dalam kerangka perlembagaan negeri. Cadangan NGO untuk menubuhkan jawatankuasa tinggi bagi mengkaji dan memperkukuh institusi Adat menunjukkan keperluan untuk menjelaskan sempadan kuasa antara adat dan perlembagaan, demi mengelakkan kekeliruan pada masa hadapan. Negeri Sembilan kini berdepan dengan ujian untuk menyeimbangkan tradisi dengan tuntutan tadbir urus moden yang berlandaskan peraturan perlembagaan.

Ringkasan

• Menteri Besar Aminuddin Harun terus memerintah atas titah Tuanku Muhriz walaupun 14 ADUN BN menarik sokongan, menjadikan kerajaan negeri sebagai kerajaan minoriti.
• Aminuddin mencabar ADUN BN untuk mengemukakan usul undi tidak percaya secara terbuka di persidangan DUN akan datang, dan menegaskan tidak akan membubarkan DUN.
• Lima NGO menyokong Tuanku Muhriz dan menegaskan bahawa pemecatan Yang di-Pertuan Besar hanya sah selepas siasatan penuh dan lengkap mengikut Perkara 10 Undang-Undang Tubuh Negeri Sembilan 1959.
• Alasan pemecatan Raja terhad kepada gila, buta, atau perbuatan yang menjejaskan kesucian, maruah, dan martabat Yang di-Pertuan Besar, yang tidak berlaku dalam kes ini.
• Kerajaan negeri menolak pengisytiharan Undang kerana tidak selaras dengan Perkara 10 hingga 13 Undang-Undang Tubuh, menunjukkan konflik antara adat dan perlembagaan moden.
• NGO mencadangkan penubuhan jawatankuasa tinggi untuk mengkaji dan memperkukuh institusi Adat bagi mengharmonikan sistem adat dan perlembagaan negeri.