Pogrzeb Żołnierzy "Bartka" w Kamesznicy: Upamiętnienie Niezłomnych

Fakty

• 7 maja 2026 roku w Kamesznicy odbędą się państwowe uroczystości pogrzebowe.
• Zostaną pochowani żołnierze Narodowych Sił Zbrojnych zgrupowania kpt. Henryka "Bartka" Flamego.
• Szczątki blisko 60 żołnierzy NSZ zostaną złożone do grobów.
• Żołnierze zostali zamordowani we wrześniu 1946 roku przez UB w akcji "Lawina".
• Akcja "Lawina" była wspólną operacją Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego i NKWD.
• Wydarzenie objęte jest patronatem honorowym Prezydenta RP.
• Powstający Cmentarz Wojenny Żołnierzy NSZ w Kamesznicy ma pomieścić 100 grobów indywidualnych.

Dzień Upamiętnienia Niezłomnych w Kamesznicy

Dziś, 7 maja 2026 roku, Kamesznica w powiecie żywieckim staje się miejscem narodowej pamięci. Odbywają się tu państwowe uroczystości pogrzebowe żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych, należących do zgrupowania kapitana Henryka Flamego, ps. "Bartek". Była to największa formacja antykomunistycznego podziemia na Górnym Śląsku i w Beskidach. Uroczystość ta jest kulminacją wieloletnich starań o godne upamiętnienie bohaterów walczących o wolną Polskę. Szczątki blisko 60 żołnierzy, zamordowanych przez komunistyczny aparat bezpieczeństwa, znajdą wreszcie swoje miejsce spoczynku na nowo powstającym Cmentarzu Wojennym Żołnierzy NSZ. Wydarzenie, objęte honorowym patronatem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, ma na celu nie tylko złożenie do grobów szczątków poległych, ale także podkreślenie ich niezłomnej postawy w walce z reżimem.

Tragiczny los żołnierzy "Bartka" i akcja "Lawina"

Los żołnierzy zgrupowania "Bartka" zakończył się tragicznie we wrześniu 1946 roku. Pod pozorem organizacji przerzutu do amerykańskiej strefy okupacyjnej w Niemczech, funkcjonariusze komunistycznego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego, we współpracy z NKWD, przeprowadzili tajną operację likwidacyjną o kryptonimie "Lawina". Akcja ta pochłonęła życie około stu żołnierzy NSZ. Partyzanci zostali podstępnie zwabieni i zamordowani w trzech miejscach na Śląsku Opolskim: w majątku Scharfenberg pod Malerzowicami Wielkimi, pod Starym Grodkowiem oraz pod Barutem koło Strzelec Opolskich. Część z nich rozstrzelano, innych zginęło w budynkach wysadzonych w powietrze, które wcześniej zaminowano. Henryk Flamy, ps. "Bartek" (1918-1947), sam był podoficerem polskiego lotnictwa, żołnierzem Armii Krajowej i partyzantem NSZ. Został zamordowany w grudniu 1947 roku przez funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej, co dopełnia obrazu brutalnych represji wobec żołnierzy niepodległościowego podziemia.

Narodziny Cmentarza Wojennego w Kamesznicy

Pomysł utworzenia Cmentarza Wojennego Żołnierzy NSZ zrodził się kilka lat temu, w związku z postępami prac poszukiwawczych i identyfikacyjnych prowadzonych przez Instytut Pamięci Narodowej. Celem było stworzenie jednego, godnego miejsca pochówku dla wszystkich żołnierzy zgrupowania "Bartka", którzy do tej pory byli chowani w grobach rodzinnych lub których szczątki pozostawały nieodnalezione. Ostatecznie wybrano malowniczą polanę w pobliżu cmentarza komunalnego w Kamesznicy. Projekt cmentarza, zaprezentowany publicznie 26 października 2022 roku, zakładał wykorzystanie naturalnego ukształtowania terenu. Uroczystość ta była okazją do odsłonięcia kamienia węgielnego pod budowę nekropolii. Koncepcję i założenia ideowe cmentarza opracowało Biuro Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN. Projekt architektoniczny autorstwa Piotra Kudelskiego przewiduje układ trzech tarasów z miejscem na 100 indywidualnych grobów. Centralnym punktem będzie pięciometrowy kamienny pomnik z motywem krzyża, przez który widoczna będzie panorama masywu Baraniej Góry.

Symboliczne znaczenie lokalizacji

Lokalizacja cmentarza wojennego na zboczu, z widokiem na masyw Baraniej Góry, ma głęboki wymiar symboliczny. To właśnie w tych górach znajdowały się obozowiska partyzantów i mieściła się siedziba sztabu Henryka Flamego "Bartka". Widok na góry, które były świadkami walk i schronieniem dla żołnierzy, ma przypominać o ich poświęceniu i determinacji w walce o niepodległość. Cmentarz ten ma stać się kolejnym ważnym punktem na mapie polskiej pamięci o żołnierzach podziemia niepodległościowego. Podczas dzisiejszej uroczystości do grobów zostaną złożone szczątki niemal 60 żołnierzy. Organizatorzy proszą o stosowanie się do zaleceń służb porządkowych. Sygnał realizacyjny z wydarzenia zostanie udostępniony przez organizatora.

Podsumowanie

• Dziś, 7 maja 2026 roku, w Kamesznicy odbędą się państwowe uroczystości pogrzebowe blisko 60 żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych.
• Żołnierze ci zostali zamordowani we wrześniu 1946 roku przez Urząd Bezpieczeństwa Publicznego i NKWD w ramach operacji "Lawina".
• Uroczystość jest częścią upamiętnienia żołnierzy zgrupowania kpt. Henryka Flamego "Bartka", największej formacji antykomunistycznego podziemia na Górnym Śląsku i w Beskidach.
• Na miejscu powstaje Cmentarz Wojenny Żołnierzy NSZ, który będzie miejscem spoczynku dla bohaterów walczących o wolną Polskę.
• Lokalizacja cmentarza, z widokiem na Baranią Górę, gdzie mieścił się sztab "Bartka", ma wymiar symboliczny.
• Wydarzenie odbywa się pod honorowym patronatem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.