USK çiğ süt fiyatını 24,30 TL'ye yükseltti, üretici her litrede 4 TL zarar ediyor

Gerçekler

• USK, 30 Nisan 2026'daki Yönetim Kurulu Toplantısı'nda çiğ süt tavsiye satış fiyatını 22,22 TL'den 24,30 TL'ye yükseltti.
• Yeni fiyat, yüzde 3,6 yağ ve yüzde 3,2 protein içeriğine sahip çiğ inek sütü için geçerli olup 1 Mayıs 2026 itibarıyla uygulanacak.
• TÜSEDAD, Nisan 2026 için 1 litre sıcak çiğ süt üretim maliyetini 28,35 TL olarak hesapladı.
• Üretici her litre sütte yaklaşık 4 TL zarar ediyor; fiyat artışı yüzde 9,36 oranında gerçekleşti.
• Adana Çiftçiler Birliği Başkanı Mutlu Doğru, fiyatın 'sanayicinin istediği gibi' belirlendiğini ve USK yönetimindeki üretici temsilciliğinin yetersiz olduğunu söyledi.
• Tarımsal elektriğe 4 Nisan 2026'da yapılan yüzde 28,4'lük zam, litre başına maliyete 15 kuruş ekledi.
• USK, çiğ süt tavsiye satış fiyatını Temmuz 2026'da yeniden değerlendireceğini bildirdi.

Üretici her litrede zararda

Ulusal Süt Konseyi (USK), 30 Nisan 2026 tarihli Yönetim Kurulu Toplantısı'nda çiğ inek sütü tavsiye satış fiyatını 22,22 TL'den 24,30 TL'ye yükseltti. Ancak Tüm Süt, Et ve Damızlık Sığır Yetiştiricileri Derneği (TÜSEDAD) aynı gün Nisan ayına ilişkin üretim maliyetini 28,35 TL olarak açıkladı. Bu iki rakam arasındaki fark, üreticinin her litre sütte yaklaşık 4 TL zarar ettiğini ortaya koyuyor. Açıklanan fiyat, maliyetin yüzde 14,3 altında kalırken, sektör temsilcileri bu durumun sürdürülemez olduğunu vurguluyor. TÜSEDAD'ın hesaplamasına göre, bir önceki aya kıyasla maliyet 22 kuruş arttı. Bu artışta karma yem fiyatlarındaki yükseliş ve kesim fiyatlarındaki hafif düşüş etkili olurken, kaba yem fiyatlarındaki düşüş ve mazot fiyatındaki indirim maliyeti sınırlı ölçüde hafifletti.

USK'nın fiyatı ve ek ödemeler

USK, yüzde 3,6 yağ ve yüzde 3,2 protein içeriğine sahip çiğ inek sütü için tavsiye satış fiyatını litre başına net 24,30 TL olarak belirledi. Fiyat, 1 Mayıs 2026 tarihinden itibaren geçerli olacak ve çiğ süt desteği hariç tutuldu. Konsey, soğutma, nakliye ve diğer cari giderlerin üretici örgütü tarafından karşılanması halinde bu giderler için litre başına 1,80 TL ilave ödeneceğini duyurdu. Ayrıca baz alınan yağ ve protein oranlarındaki her bir dizyem (0,1'lik değişim) için artı veya eksi 36 kuruş fark uygulanacağı belirtildi. USK, çiğ inek sütü tavsiye satış fiyatını Temmuz ayında yeniden değerlendireceğini bildirdi. Bu, fiyatın üç ay boyunca sabit kalacağı anlamına geliyor.

Adana Çiftçiler Birliği'nden sert tepki

USK'nın açıklamasının ardından ilk tepki Adana Çiftçiler Birliği Başkanı Mutlu Doğru'dan geldi. Doğru, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, "1 aylık gecikme ile nihayet Ulusal Süt Konseyi yeni çiğ süt alım tavsiye fiyatını açıkladı. Ancak yine sanayicinin istediği gibi bir fiyat açıklandı" dedi. Doğru, USK'nın süt arzındaki düşüşe rağmen fiyatın piyasa şartlarına bırakılmasını engellediğini savundu. "USK yönetimindeki üretici temsilciliğinin yetersizliği yine teyit edildi. USK yönetimindeki akademisyen ve bürokratların çoğunun sanayici tarafında yer aldığı görüldü" ifadelerini kullandı. Doğru, TÜSEDAD'ın 28,35 TL'lik maliyet açıklaması ile USK'nın 24,30 TL'lik alım fiyatı arasındaki tezata dikkat çekerek "bir yerlerde hata var" dedirttiğini söyledi.

Maliyet artışında elektrik zammı etkisi

TÜSEDAD, Nisan ayı maliyet hesaplamasında tarımsal elektriğe 4 Nisan 2026 tarihinden geçerli olmak üzere yapılan yüzde 28,4'lük zammın etkisini de detaylandırdı. Bu zam, toplam giderler içinde elektriğin payını bir önceki aydaki yüzde 4,09 seviyesinden yüzde 4,31'e yükseltti. Zammın litre süt başına maliyete yansıması 15 kuruş olarak hesaplandı. Dernek, güncel yem ve diğer tüm gider ve gelirlerin dikkate alındığı hesaplama metoduna göre Nisan ayı 1 litre sıcak çiğ süt üretim maliyetini 28,35 TL olarak belirledi. Maliyet artışında en büyük etkenin karma yem fiyatlarındaki yükseliş olduğu belirtilirken, kaba yem fiyatlarındaki bir miktar düşüş ve mazot fiyatındaki indirim maliyeti sınırlı ölçüde aşağı çekti.

Perakende süt fiyatlarına yansıma bekleniyor

Çiğ süt fiyatlarındaki artış, sanayicinin maliyetini yükselttiği için market raflarındaki perakende süt fiyatlarına da yansıyor. Halihazırda bir litre süt 70 TL civarında satılırken, önümüzdeki günlerde fiyatların daha da artması bekleniyor. Sektör temsilcileri, açıklanan fiyatın maliyetin altında kalmasının sürdürülebilir olmadığını vurguluyor. Bu durumun devam etmesi halinde hayvan kesimlerinin hızlanabileceği ve üretimde ciddi daralma yaşanabileceği ifade ediliyor. Üretici, her litre sütte yaklaşık 4 TL zarar ederken, bu tablonun uzun vadede süt arzını tehdit ettiği belirtiliyor.

Temmuz ayında yeniden değerlendirme

USK, çiğ inek sütü tavsiye satış fiyatını Temmuz 2026'da yeniden değerlendireceğini duyurdu. Bu tarihe kadar fiyatın 24,30 TL'de sabit kalması bekleniyor. Ancak üretici temsilcileri, maliyetlerdeki artışın devam etmesi halinde mevcut fiyatın daha da yetersiz kalacağı uyarısında bulunuyor. TÜSEDAD'ın aylık maliyet hesaplamaları, fiyat ile maliyet arasındaki makasın açıldığını gösteriyor. Sektördeki belirsizlik, üreticilerin geleceğe yönelik planlarını olumsuz etkilerken, hükümetten ek destek beklentisi de artıyor.

Özet

• USK, çiğ süt tavsiye satış fiyatını 1 Mayıs 2026 itibarıyla 24,30 TL'ye yükseltti, ancak bu fiyat TÜSEDAD'ın 28,35 TL'lik maliyetinin altında kaldı.
• Üretici her litre sütte yaklaşık 4 TL zarar ediyor; fiyat artışı yüzde 9,36 oranında gerçekleşti.
• Adana Çiftçiler Birliği Başkanı Mutlu Doğru, USK'nın fiyatının sanayici lehine belirlendiğini ve üretici temsilciliğinin yetersiz olduğunu söyledi.
• Tarımsal elektriğe yapılan yüzde 28,4'lük zam, litre başına maliyete 15 kuruş ekledi.
• Perakende süt fiyatlarının 70 TL'den daha da artması bekleniyor.
• USK, fiyatı Temmuz 2026'da yeniden değerlendirecek; bu tarihe kadar fiyat sabit kalacak.