AK Parti, yabancı yatırımcıya 20 yıl vergi muafiyeti öngören 15 maddelik teklifi Meclis'e sundu

Gerçekler

• Teklif 15 maddeden oluşuyor ve AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler tarafından TBMM Başkanlığı'na sunuldu.
• Yurt dışı kazançlarını Türkiye'ye getiren gerçek kişilere 20 yıl süreyle gelir vergisi muafiyeti tanınıyor.
• Kurumlar vergisi oranı, ihracat yapan imalatçılar için yüzde 25'ten yüzde 9'a düşürülüyor.
• Nitelikli hizmet merkezlerinde çalışan personelin brüt asgari ücretin 3 katına kadar olan ücreti gelir vergisinden muaf olacak (İFM'de 5 katı).
• Varlık barışı kapsamında yurt dışındaki varlıkların 31 Temmuz 2027'ye kadar bildirilmesi ve 2 ay içinde Türkiye'ye getirilmesi halinde vergi incelemesi yapılmayacak.
• Kamu alacaklarında tecil süresi 36 aydan 72 aya çıkarılıyor, teminatsız tecil limiti 50 bin liradan 1 milyon liraya yükseltiliyor.
• Teknogirişim şirketi çalışanlarına verilen pay senetlerinde istisna sınırı yıllık brüt ücretin 2 katına çıkarıldı, elden çıkarma süresi 12 yıldan 6 yıla indirildi.

Meclis'e sunulan teklifin kapsamı

AK Parti, yabancı yatırımcıyı Türkiye'ye çekmek ve mali düzenlemeleri içeren 15 maddelik kanun teklifini TBMM Başkanlığı'na sundu. AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler, teklifin vergi teşvikleri ve varlık barışını kapsadığını belirterek "Kurumlar vergisi oranlarında indirime gidiyoruz" dedi. Teklif, yurt dışı kazançların Türkiye'ye getirilmesi, nitelikli hizmet merkezlerinin tanımlanması, teknoloji çalışanlarına hisse teşviki ve kamu alacaklarının yeniden yapılandırılması gibi birçok düzenlemeyi bir araya getiriyor. Güler, teklifin amacının "vergiye gönüllü uyumu artırmak" olduğunu ifade etti.

Yurt dışı kazançlara 20 yıl vergi muafiyeti

Teklifin en dikkat çekici maddelerinden biri, Türkiye'ye yeni yerleşen ve son 3 yılda Türkiye'de ikamet etmemiş veya vergi mükellefi olmamış kişilerin yurt dışından elde ettikleri kazanç ve iratların 20 yıl boyunca gelir vergisinden istisna tutulması. Bu kişilerin istisna süresi içinde veraset yoluyla mal intikallerinde vergi oranı yüzde 1 olarak uygulanacak. Ayrıca, gerçek ve tüzel kişilerin yurt dışındaki para, döviz, altın, hisse senedi, tahvil ve diğer menkul kıymetlerini Türkiye'ye getirmeleri teşvik ediliyor. Bu varlıkların 31 Temmuz 2027'ye kadar bildirilmesi ve bildirim tarihinden itibaren 2 ay içinde Türkiye'ye getirilmesi halinde, bu varlıklarla ilgili hiçbir suretle vergi incelemesi ve tarhiyatı yapılmayacak.

Kurumlar vergisi indirimleri ve nitelikli hizmet merkezleri

Teklifle, üretim ve ihracatın teşviki amacıyla genel kurumlar vergisi oranı yüzde 25'ten, ürettiklerini ihraç eden imalatçılar için yüzde 9'a, ihracat yapan kurumlar için yüzde 14'e düşürülüyor. İstanbul Finans Merkezi'nde (İFM) katılımcı belgesi alan kurumların kazanç indirim oranı yüzde 50'den yüzde 100'e çıkarılırken, İFM dışında faaliyet gösteren nitelikli hizmet merkezlerine yüzde 95 kazanç indirimi sağlanacak. Nitelikli hizmet merkezi tanımı mevzuata giriyor: En az 3 ülkede faaliyet gösteren ve yıllık hasılatının yüzde 80'ini yurt dışındaki ilişkili şirketlerden elde eden sermaye şirketleri bu statüyü alacak. Bu merkezlerin finansal danışmanlık, stratejik yönetim ve teknoloji danışmanlığı gibi hizmetleri Türkiye'den yürütmesi hedefleniyor. Çalışanlarının brüt asgari ücretin 3 katına kadar olan ücreti (İFM'de 5 katı) gelir vergisinden muaf olacak.

Teknoloji çalışanlarına hisse teşviki genişletiliyor

Teknogirişim şirketi çalışanlarına verilen pay senetlerindeki vergi istisnası genişletiliyor. İstisna sınırı yıllık brüt ücretin bir katından iki katına çıkarılırken, payların tam istisna ile elden çıkarılması için gereken süre 12 yıldan 6 yıla indiriliyor. Payların 2 yıl içinde elden çıkarılması halinde istisnanın tamamı, 2 ila 4 yıl arasında yüzde 75'i, 4 ila 6 yıl arasında ise yüzde 25'i gecikme faiziyle birlikte işverenden tahsil edilecek. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nca belirlenen kriterlere göre teknogirişim şirketi niteliğini haiz işverenlerce hizmet erbabına bedelsiz veya indirimli olarak verilen pay senetlerinin rayiç değerinin o yıldaki bir yıllık brüt ücretin iki katını aşmayan kısmı gelir vergisinden istisna olacak.

Kamu alacaklarında tecil süresi uzatılıyor

Teklifin ilk maddesi, vergi ve diğer kamu borçlarının tahsilinde kolaylık sağlıyor. Tecil süresi 36 aydan 72 aya çıkarılırken, teminat aranmaksızın tecil edilebilecek borç tutarı 50 bin liradan 1 milyon liraya yükseltiliyor. Bu düzenleme, mükelleflere ödeme konusunda daha fazla esneklik tanımayı amaçlıyor. Ayrıca, transit ticaret, nitelikli hizmet merkezleri ve İstanbul Finans Merkezi kapsamındaki kazançlara sağlanan indirimlerin "yurt içi asgari kurumlar vergisi" matrahından düşülebilmesine imkan tanınıyor. Böylece teşviklerin etkisinin korunması hedefleniyor.

Varlık barışı ve vergi muafiyetlerinin süresi

Varlık barışı düzenlemesinden yararlanmak için 31 Temmuz 2027 tarihine kadar bildirimde bulunulması ve bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde varlıkların Türkiye'ye getirilmesi gerekiyor. Bildirilen varlıklara isabet eden tutarlar için hiçbir suretle vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmaması öngörülüyor. İFM'de katılımcı belgesi alarak finansal faaliyette bulunan kuruluşların kazançları için yüzde 100 olarak uygulanan kurumlar vergisi indirimi uygulamasının süresi 2047 yılına kadar uzatılıyor. Ayrıca, bu kuruluşlara kuruluş ve izinleri için finansal faaliyet harçları yönünden 5 yıl süreyle sağlanan muafiyet 20 yıl olarak düzenleniyor.

Teklifin ekonomiye etkisi ve sonraki adımlar

Teklifin yasalaşması halinde, Türkiye'nin uluslararası yatırım çekme kapasitesini artırması ve ihracatçı firmaların rekabet gücünü yükseltmesi bekleniyor. Özellikle kurumlar vergisi indirimleri ve nitelikli hizmet merkezlerine sağlanan teşvikler, İstanbul Finans Merkezi'nin cazibesini artırmayı hedefliyor. Ancak, vergi muafiyetlerinin bütçe gelirleri üzerindeki etkisi ve varlık barışının ne kadar kaynak getireceği merak konusu. Teklif, TBMM'de görüşülmeyi beklerken, muhalefet partilerinin ve sivil toplum kuruluşlarının düzenlemelere ilişkin değerlendirmeleri önümüzdeki günlerde netleşecek.

Özet

• AK Parti'nin 15 maddelik teklifi, yabancı yatırımcıları çekmek için 20 yıl süreyle gelir vergisi muafiyeti ve kurumlar vergisinde indirim öngörüyor.
• Yurt dışı varlıkların 31 Temmuz 2027'ye kadar bildirilmesi halinde vergi incelemesi yapılmayacak.
• Nitelikli hizmet merkezleri tanımı getirilerek, bu merkezlerde çalışanlara vergi avantajı sağlanıyor.
• Kamu alacaklarında tecil süresi 72 aya çıkarılırken, teminatsız tecil limiti 1 milyon liraya yükseltiliyor.
• Teknogirişim çalışanlarına hisse teşviki genişletilerek istisna sınırı iki katına çıkarılıyor.
• İFM'deki kurumlar vergisi indirimi 2047'ye kadar uzatılırken, harç muafiyeti 20 yıla çıkarılıyor.