Tháng 5: Dông lốc, mưa đá gia tăng trên cả nước, nắng nóng gay gắt ở Bắc Bộ

Sự thật chính

• Dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh có khả năng xuất hiện trên cả nước, tập trung nhiều hơn ở Bắc Bộ, cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ.
• Số ngày nắng nóng trong tháng 5 cao hơn trung bình nhiều năm, tập trung ở Bắc Bộ và các tỉnh từ Thanh Hóa đến Huế.
• Tổng lượng mưa trên toàn quốc thấp hơn trung bình nhiều năm từ 15-30%, riêng phía Đông Bắc Bộ và Nam Bộ xấp xỉ trung bình.
• Gió mùa Tây Nam hoạt động từ nửa cuối tháng 5, gây mưa rào và dông gia tăng ở cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ.
• Mùa mưa tại cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ xuất hiện muộn hơn trung bình nhiều năm.
• Trên Biển Đông ít khả năng xuất hiện bão/áp thấp nhiệt đới trong tháng 5 (trung bình nhiều năm 0,5 cơn, không đổ bộ).
• Mây dông rất mạnh đang lan rộng, Nam Bộ có thể mưa hơn 50mm.
• Chiều tối nay, một số nơi ở TP.HCM dự báo có mưa dông.

Cảnh báo thời tiết nguy hiểm trên diện rộng

Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia cảnh báo, trong tháng 5, các hiện tượng thời tiết nguy hiểm như dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh có khả năng xuất hiện trên phạm vi cả nước. Các khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất là Bắc Bộ, cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ. Mây dông rất mạnh đang lan rộng, gây mưa lớn cục bộ. Tại Nam Bộ, lượng mưa có thể vượt quá 50mm. Chiều tối nay, một số nơi ở TP.HCM dự báo có mưa dông.

Nắng nóng gay gắt gia tăng ở Bắc Bộ và miền Trung

Số ngày nắng nóng trong tháng 5 khả năng xuất hiện nhiều hơn so với trung bình nhiều năm, tập trung ở khu vực Bắc Bộ và các tỉnh từ Thanh Hóa đến Huế. Nắng nóng gay gắt có thể ảnh hưởng đáng kể đến đời sống và sản xuất của người dân. Trong khi đó, tại cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ, nắng nóng dự kiến suy giảm dần từ khoảng tuần cuối tháng 5. Sự chuyển biến này liên quan đến hoạt động của gió mùa Tây Nam.

Lượng mưa thấp hơn trung bình, mùa mưa đến muộn

Tổng lượng mưa trên toàn quốc trong tháng 5 xu thế phổ biến ở mức thấp hơn so với trung bình nhiều năm từ 15% đến 30%. Riêng tại khu vực phía Đông Bắc Bộ và Nam Bộ, lượng mưa xấp xỉ mức trung bình cùng thời kỳ. Gió mùa Tây Nam ở phía Nam có khả năng hoạt động từ khoảng nửa cuối tháng 5, gây mưa rào và dông gia tăng ở khu vực cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ. Do đó, mùa mưa tại các khu vực này xuất hiện muộn hơn so với trung bình nhiều năm. Theo dữ liệu trung bình nhiều năm, mùa mưa ở cao nguyên Trung Bộ thường bắt đầu vào tuần cuối tháng 4, tuần đầu tháng 5; ở Nam Bộ là nửa đầu tháng 5.

Biển Đông ít khả năng có bão trong tháng 5

Trên khu vực Biển Đông, trong tháng 5 ít có khả năng xuất hiện bão hoặc áp thấp nhiệt đới. Trung bình nhiều năm, trên Biển Đông chỉ có 0,5 cơn bão/áp thấp nhiệt đới trong tháng này, và không có cơn nào đổ bộ vào đất liền Việt Nam. Dù vậy, các hiện tượng thời tiết nguy hiểm khác như dông, lốc, sét, mưa đá vẫn có thể xảy ra trên biển, ảnh hưởng đến hoạt động hàng hải và đánh bắt hải sản.

Tác động đến đời sống và sản xuất

Sự gia tăng của nắng nóng gay gắt và các hiện tượng thời tiết nguy hiểm đặt ra thách thức lớn cho sản xuất nông nghiệp, đặc biệt tại Bắc Bộ và các tỉnh từ Thanh Hóa đến Huế. Người dân cần chủ động các biện pháp phòng tránh dông, lốc, sét, mưa đá. Tại Nam Bộ và cao nguyên Trung Bộ, mưa lớn cục bộ có thể gây ngập úng, ảnh hưởng đến giao thông và sinh hoạt. Các cơ quan chức năng khuyến cáo người dân theo dõi chặt chẽ các bản tin dự báo thời tiết.

Triển vọng thời tiết cuối tháng 5

Từ nửa cuối tháng 5, gió mùa Tây Nam hoạt động mạnh hơn, mang theo mưa rào và dông cho cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ, báo hiệu mùa mưa sắp bắt đầu dù muộn hơn thường lệ. Trong khi đó, nắng nóng ở Bắc Bộ và miền Trung có xu hướng duy trì đến cuối tháng. Các đợt mưa rào và dông diện rộng có khả năng xảy ra trên toàn quốc, tập trung nhiều hơn ở Bắc Bộ. Người dân cần đề phòng các hiện tượng thời tiết cực đoan trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp.

Tóm lược

• Tháng 5 chứng kiến sự gia tăng của dông, lốc, sét, mưa đá trên cả nước, đặc biệt ở Bắc Bộ, cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ.
• Nắng nóng gay gắt xuất hiện nhiều hơn trung bình tại Bắc Bộ và từ Thanh Hóa đến Huế, ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống.
• Lượng mưa toàn quốc thấp hơn trung bình 15-30%, ngoại trừ phía Đông Bắc Bộ và Nam Bộ.
• Mùa mưa ở cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ đến muộn do gió mùa Tây Nam hoạt động từ nửa cuối tháng 5.
• Biển Đông ít khả năng có bão/áp thấp nhiệt đới trong tháng 5.
• Cần theo dõi sát các bản tin dự báo để chủ động phòng tránh thiên tai.