Luật Việc làm 2025: Trợ cấp thất nghiệp đi kèm hỗ trợ tái hòa nhập thị trường lao động

Sự thật chính

• Trong quý I/2026, 123.811 người nộp hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp.
• Hơn 60% người nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp không có bằng cấp, chứng chỉ.
• Gần 20% người hưởng trợ cấp thất nghiệp có trình độ đại học trở lên.
• Trong quý I/2026, gần 23.000 người hưởng bảo hiểm thất nghiệp được giới thiệu việc làm.
• Hơn 5.800 người hưởng bảo hiểm thất nghiệp được hỗ trợ học nghề trong quý I/2026.
• Luật Việc làm 2025 có hiệu lực từ ngày 1/1/2025.
• 54% người thất nghiệp ở TP.HCM nằm trong độ tuổi 30-45.

Bảo hiểm thất nghiệp: Từ hỗ trợ tài chính đến tái hòa nhập

Người lao động khi mất việc không chỉ nhận được khoản trợ cấp hàng tháng mà còn được tạo điều kiện để sớm quay trở lại thị trường lao động. Đây là một trong những thay đổi quan trọng trong chính sách bảo hiểm thất nghiệp theo Luật Việc làm 2025, có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2025. Luật mới này nhấn mạnh chức năng kép của bảo hiểm thất nghiệp: vừa đảm bảo thu nhập cho người lao động trong giai đoạn khó khăn, vừa là cầu nối để họ tìm kiếm cơ hội việc làm mới. Sự chuyển dịch này phản ánh nỗ lực của Việt Nam trong việc giải quyết bài toán mất cân đối cung - cầu lao động ngày càng rõ nét. Các trung tâm dịch vụ việc làm đóng vai trò then chốt trong việc tư vấn, giới thiệu việc làm miễn phí cho người lao động đủ điều kiện hưởng trợ cấp. Các đơn vị này có nhiệm vụ kết nối nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp với người lao động, đồng thời hỗ trợ định hướng nghề nghiệp và chuyển đổi việc làm khi cần thiết.

Thực trạng hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp quý I/2026

Theo số liệu từ Bộ Nội vụ, trong quý I năm 2026, cả nước ghi nhận 123.811 người nộp hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp. Đáng chú ý, nhóm lao động không có bằng cấp hoặc chứng chỉ chiếm tỷ lệ cao nhất, trên 60% tổng số người nộp hồ sơ. Nhóm lao động có trình độ đại học trở lên chiếm gần 20%, trong khi các trình độ cao đẳng, trung cấp hoặc chứng chỉ nghề sơ cấp chiếm phần còn lại. Điều này cho thấy sự đa dạng về trình độ của lực lượng lao động đang đối mặt với tình trạng mất việc. Số liệu này cũng đặt ra thách thức trong việc đào tạo và tái đào tạo, đặc biệt là đối với lao động phổ thông, nhằm giúp họ nâng cao kỹ năng và đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động hiện đại.

Các giải pháp hỗ trợ tái hòa nhập thị trường lao động

Để hỗ trợ người lao động sớm quay lại thị trường lao động, Bộ Nội vụ đã triển khai nhiều giải pháp thiết thực. Các biện pháp này bao gồm tăng cường đào tạo nghề, tổ chức các phiên giao dịch việc làm trực tiếp và trực tuyến, cùng với việc kết nối việc làm giữa các địa phương. Nhờ những nỗ lực này, trong quý I năm 2026, gần 23.000 người hưởng bảo hiểm thất nghiệp đã được giới thiệu việc làm. Bên cạnh đó, hơn 5.800 người lao động đã nhận được sự hỗ trợ để tham gia học nghề, nâng cao năng lực cạnh tranh. Việc số lao động được hỗ trợ giới thiệu việc làm gia tăng cho thấy các chính sách mới trong Luật Việc làm 2025 đang dần phát huy hiệu quả, chuyển đổi vai trò của bảo hiểm thất nghiệp.

Kinh nghiệm tìm việc và những băn khoăn của người lao động

Chị Hạnh, một người lao động đã từng mất việc, chia sẻ kinh nghiệm tích cực khi đến Trung tâm Dịch vụ việc làm. Tại đây, chị được tư vấn viên giới thiệu nhiều vị trí tuyển dụng phù hợp và hướng dẫn kỹ năng phỏng vấn, cập nhật hồ sơ. Nhờ sự hỗ trợ này, chị nhanh chóng tìm được công việc mới với thu nhập ổn định. "Nếu tự đi tìm việc, có lẽ tôi sẽ mất nhiều thời gian và gặp nhiều rủi ro hơn. Ở Trung tâm, họ nắm khá rõ doanh nghiệp nào đang tuyển, công việc nào phù hợp với độ tuổi, kinh nghiệm của mình nên tôi thấy đỡ áp lực hơn rất nhiều", chị Hạnh cho biết. Tuy nhiên, không phải người lao động nào cũng "mặn mà" với chế độ giới thiệu việc làm. Anh Trung, một lao động khác, thừa nhận anh thường tìm việc qua mạng xã hội, dù từng gặp phải tình trạng lừa đảo trực tuyến hay tin tuyển dụng "ảo". Anh cũng chưa thực sự quan tâm đến chế độ giới thiệu việc làm của bảo hiểm thất nghiệp do quen với phương thức tự tìm việc và tâm lý chờ đợi sự giới thiệu từ người quen.

Thách thức về lao động chất lượng cao và tình trạng thất nghiệp tại TP.HCM

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và chuyển đổi số mạnh mẽ, Việt Nam đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng lao động chất lượng cao. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Tại TP.HCM, một thực trạng đáng quan ngại là 54% người thất nghiệp nằm trong độ tuổi từ 30 đến 45 tuổi, đặt ra câu hỏi về lý do khiến nhóm lao động này gặp khó khăn trong việc tìm kiếm việc làm mới. Bên cạnh đó, vấn đề bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động hợp đồng ngắn hạn cũng là một câu hỏi bỏ ngỏ, cần được xem xét để đảm bảo quyền lợi cho mọi đối tượng lao động.

Triển vọng và những câu hỏi còn bỏ ngỏ

Luật Việc làm 2025 với những quy định mới về bảo hiểm thất nghiệp hứa hẹn sẽ mang lại hiệu quả tích cực trong việc hỗ trợ người lao động tái hòa nhập thị trường. Tuy nhiên, việc triển khai thực tế vẫn còn đối mặt với nhiều thách thức. Bài toán mất cân đối cung - cầu lao động, đặc biệt là sự thiếu hụt lao động chất lượng cao, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành và địa phương. TP.HCM, với vai trò là trung tâm kinh tế lớn, cần làm tốt hơn nữa vai trò điều phối, kết nối liên vùng để tạo ra một hệ sinh thái lao động lành mạnh. Liệu các chính sách mới có thực sự thay đổi được tâm lý "tự tìm việc" của một bộ phận người lao động? Làm thế nào để các trung tâm dịch vụ việc làm có thể tiếp cận và hỗ trợ hiệu quả hơn cho những người lao động chưa có kỹ năng số hoặc chưa quen với các kênh tìm việc hiện đại? Đây là những câu hỏi quan trọng cần lời giải trong thời gian tới.

Tóm lược

• Luật Việc làm 2025, hiệu lực từ 1/1/2025, mở rộng chức năng bảo hiểm thất nghiệp sang tư vấn và giới thiệu việc làm.
• Trong quý I/2026, hơn 123.000 người đã nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp, phần lớn không có bằng cấp.
• Gần 23.000 người đã được giới thiệu việc làm và hơn 5.800 người được hỗ trợ học nghề trong quý I/2026.
• Nhiều người lao động vẫn ưu tiên tự tìm việc hoặc tìm qua các kênh trực tuyến, dù gặp rủi ro.
• Việt Nam đối mặt với tình trạng thiếu hụt lao động chất lượng cao và 54% người thất nghiệp ở TP.HCM từ 30-45 tuổi.
• Vai trò điều phối, kết nối liên vùng của các địa phương như TP.HCM là yếu tố then chốt để giải quyết mất cân đối cung-cầu lao động.