Malaysia desak Thailand dan Kemboja hentikan permusuhan, hantar pasukan pemantau ASEAN

Fakta-fakta

• Malaysia menggesa Thailand dan Kemboja menghentikan segala bentuk permusuhan serta tindakan ketenteraan lanjut.
• Perdana Menteri Anwar Ibrahim menegaskan larangan penggunaan kekerasan atau menggerakkan pasukan bersenjata ke barisan hadapan berkuat kuasa 10 malam ini.
• Malaysia meminta penugasan Pasukan Pemerhati ASEAN (AOT) yang diketuai Panglima Angkatan Tentera Malaysia.
• Misi AOT akan disokong oleh pemantauan satelit yang disediakan Amerika Syarikat, bermula pada waktu yang sama.
• Dapatan pemantauan akan dibentangkan pada Mesyuarat Menteri-Menteri Luar ASEAN pada 16 Disember.
• Gesaan ini susulan perbincangan Perdana Menteri dengan Presiden AS Donald Trump dan mengambil kira ketegangan di sempadan Kemboja–Thailand.
• Anwar mengadakan perbualan telefon secara berasingan dengan Perdana Menteri Thailand Anutin Charnvirakul dan Perdana Menteri Kemboja Hun Manet.

Langkah segera hentikan permusuhan

Malaysia menggesa Thailand dan Kemboja menghentikan segala bentuk permusuhan serta tidak melakukan sebarang tindakan ketenteraan lanjut. Perdana Menteri, Datuk Seri Anwar Ibrahim, menegaskan bahawa ini termasuk penggunaan kekerasan atau menggerakkan pasukan bersenjata ke barisan hadapan, berkuat kuasa 10 malam ini. Gesaan itu dibuat susulan perbincangan Anwar dengan Presiden Amerika Syarikat, Donald Trump, dan mengambil kira ketegangan berterusan di sempadan Kemboja–Thailand. Anwar juga telah mengadakan perbualan telefon secara berasingan dengan Perdana Menteri Thailand, Anutin Charnvirakul, dan Perdana Menteri Kemboja, Hun Manet.

Penugasan Pasukan Pemerhati ASEAN

Bagi menyokong usaha meredakan ketegangan dan meningkatkan ketelusan, Malaysia telah meminta penugasan Pasukan Pemerhati ASEAN (AOT) yang diketuai Panglima Angkatan Tentera Malaysia untuk memantau situasi di lapangan. Menerusi hantaran di Facebook, Anwar memaklumkan misi berkenaan akan turut disokong oleh pemantauan satelit yang disediakan Amerika Syarikat, bermula pada waktu yang sama. Dapatan pemantauan lapangan dan satelit itu akan dikumpulkan AOT dan dibentangkan pada Mesyuarat Menteri-Menteri Luar ASEAN yang dijadualkan berlangsung Selasa ini, 16 Disember. Laporan berkenaan bakal memberi gambaran objektif mengenai situasi semasa, termasuk kedudukan kedua-dua pihak, demi kepentingan akauntabiliti, pembinaan keyakinan serta pemeliharaan keamanan dan kestabilan serantau.

Kerugian besar aset ketenteraan AS dalam konflik Iran

Dalam perkembangan lain, peralatan ketenteraan milik Amerika Syarikat dianggarkan bernilai antara AS$2.3 bilion hingga AS$2.8 bilion (kira-kira RM9.1 bilion hingga RM11.1 bilion) dilaporkan musnah dalam konflik berterusan melibatkan perang dengan Iran, menurut sebuah badan pemikir berpangkalan di Washington, DC. Laporan analisis oleh Center for Strategic and International Studies (CSIS) menyatakan kerugian tersebut melibatkan pelbagai aset udara seperti pesawat radar, sistem pertahanan peluru berpandu serta peralatan pengawasan strategik yang digunakan di rantau Asia Barat. Antara insiden utama yang direkodkan ialah kemusnahan sebuah pesawat amaran awal udara (AWACS/E-3) bernilai kira-kira AS$700 juta (RM2.7 bilion) dalam serangan ke atas Pangkalan Udara Prince Sultan di Arab Saudi pada Mac lalu. Pesawat tersebut berfungsi sebagai pusat kawalan udara bergerak yang mengesan ancaman jarak jauh serta menyelaraskan operasi ketenteraan.

Kerosakan sistem THAAD dan insiden tembakan sahabat

Selain itu, sistem radar pertahanan peluru berpandu THAAD turut dilaporkan mengalami kerosakan besar, dengan anggaran kerugian antara AS$485 juta (RM1.9 bilion) hingga AS$970 juta (RM3.8 bilion). Sistem ini digunakan untuk mengesan serta memintas ancaman peluru berpandu balistik dan hipersonik. Laporan sama turut menyebut beberapa insiden 'tembakan sahabat' yang melibatkan pesawat pejuang F-15 di Kuwait, sekali gus menambah kepada jumlah keseluruhan kerugian aset udara AS di rantau berkenaan. Penganalisis keselamatan pertahanan, Mark Cancian berkata, sebahagian besar kerugian tersebut berpunca daripada serangan dron dan peluru berpandu Iran yang menyasarkan aset berteknologi tinggi milik AS di lokasi strategik. Menurut beliau, konflik itu turut mendedahkan cabaran besar kepada keupayaan pertahanan AS, khususnya dalam mempertahankan infrastruktur ketenteraan di rantau yang berdepan ancaman serangan jarak jauh secara berterusan.

Implikasi serantau dan langkah seterusnya

Ketegangan di sempadan Kemboja–Thailand dan kerugian besar aset AS di Asia Barat menimbulkan persoalan tentang kestabilan serantau. Malaysia, sebagai Pengerusi ASEAN tahun ini, mengambil peranan proaktif dengan menawarkan pasukan pemantau dan sokongan satelit AS. Laporan AOT yang akan dibentangkan pada 16 Disember dijangka menjadi asas bagi langkah-langkah diplomatik selanjutnya. Sementara itu, kerugian AS yang besar mungkin mempengaruhi postur ketenteraan Washington di rantau ini. Iran sebelum ini mengeluarkan amaran keras, termasuk ancaman 'bab baharu' Selat Hormuz, manakala AS dituduh mempersenjatai perusuh di Iran. Situasi ini memerlukan penglibatan diplomatik yang teliti bagi mengelak konflik lebih luas.

Ringkasan

• Malaysia menggesa Thailand dan Kemboja menghentikan permusuhan serta menghantar Pasukan Pemerhati ASEAN yang diketuai Panglima Angkatan Tentera Malaysia.
• Pemantauan satelit AS akan menyokong misi AOT, dengan laporan dibentangkan pada Mesyuarat Menteri-Menteri Luar ASEAN 16 Disember.
• Kerugian aset ketenteraan AS dalam konflik Iran dianggarkan antara AS$2.3 bilion hingga AS$2.8 bilion, termasuk pesawat AWACS dan sistem THAAD.
• Insiden tembakan sahabat di Kuwait menambah kerugian, dengan penganalisis mengaitkan sebahagian besar kepada serangan dron dan peluru berpandu Iran.
• Konflik mendedahkan kelemahan pertahanan AS di rantau Asia Barat, khususnya terhadap ancaman serangan jarak jauh berterusan.
• Peranan Malaysia sebagai Pengerusi ASEAN menjadi penting dalam meredakan ketegangan serantau dan memelihara kestabilan.