Việt Nam chọn bộ sách giáo khoa duy nhất từ năm học 2026-2027 do thời gian gấp

Sự thật chính

• Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị ban hành ngày 22-8-2025 yêu cầu thống nhất một bộ sách giáo khoa toàn quốc.
• Bộ trưởng Bộ GD-ĐT phê duyệt bộ sách 'Kết nối tri thức với cuộc sống' làm sách thống nhất vào ngày 26-12-2025.
• Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng cho biết việc biên soạn sách mới cần 2-3 năm, trong khi thời gian từ Nghị quyết đến áp dụng chỉ vài tháng.
• Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam cam kết giảm giá sách trung bình 13,3%.
• Sách giáo khoa sẽ được cung ứng đầy đủ tới các trường chậm nhất 20 ngày trước khai giảng năm học 2026-2027.
• Bộ GD-ĐT đã tập huấn giáo viên sử dụng bộ sách thống nhất.
• Các môn Lịch sử, Địa lý, Giáo dục công dân đã được hiệu chỉnh phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Quyết định lịch sử: Một bộ sách cho cả nước

Từ năm học 2026-2027, toàn bộ học sinh phổ thông trên cả nước sẽ chỉ sử dụng một bộ sách giáo khoa duy nhất mang tên 'Kết nối tri thức với cuộc sống'. Quyết định này được Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng công bố tại cuộc họp báo Chính phủ thường kỳ chiều ngày 4 tháng 5. Đây là bước đi cụ thể hóa Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị ban hành ngày 22 tháng 8 năm 2025 về đột phá phát triển giáo dục đào tạo, cùng Nghị quyết 281 ngày 15 tháng 9 năm 2025 của Chính phủ về chương trình hành động thực hiện Nghị quyết 71. Cả hai văn bản đều nêu rõ mục tiêu thống nhất một bộ sách giáo khoa dùng chung và tiến tới miễn phí hoàn toàn vào năm 2030.

Lý do chọn bộ sách hiện có thay vì biên soạn mới

Theo Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng, thời gian từ khi Nghị quyết được ban hành đến thời điểm áp dụng chỉ còn vài tháng, không đủ để biên soạn một bộ sách mới vì quy trình này thường kéo dài từ 2 đến 3 năm và cần huy động nhiều tác giả. Do đó, Bộ GD-ĐT đã thành lập tổ nghiên cứu, tham khảo ý kiến từ các sở giáo dục và chuyên gia, sau đó ban hành nguyên tắc và tiêu chí lựa chọn. Trên thị trường hiện có ba bộ sách giáo khoa được biên soạn theo chủ trương xã hội hóa: 'Cánh diều', 'Chân trời sáng tạo' và 'Kết nối tri thức với cuộc sống' của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam – doanh nghiệp 100% vốn nhà nước. Bộ GD-ĐT đã quyết định chọn bộ 'Kết nối tri thức với cuộc sống' và ngày 26 tháng 12 năm 2025, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT chính thức phê duyệt đây là bộ sách thống nhất cho cả nước.

Đảm bảo cung ứng và giảm giá sách

Bộ GD-ĐT đã chỉ đạo Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam in ấn và phát hành với mục tiêu đảm bảo muộn nhất 20 ngày trước khai giảng năm học 2026-2027, sách giáo khoa phải có đầy đủ tại các trường và cho giáo viên. Đến thời điểm hiện tại, 5 trên 7 miền của Nhà xuất bản Giáo dục đã nhập kho xong. Nhà xuất bản cũng công bố giảm giá sách trung bình 13,3% so với trước đây. Đội ngũ giáo viên trên cả nước đã được tập huấn để sử dụng bộ sách thống nhất này, nhằm đảm bảo chất lượng giảng dạy đồng bộ.

Hiệu chỉnh nội dung phù hợp với cải cách hành chính

Bộ sách giáo khoa dùng chung sẽ được hiệu chỉnh một số thông tin để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, cũng như việc sáp nhập tỉnh, thành, xã, phường và bỏ cấp huyện. Theo Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng, đến nay các môn Lịch sử, Địa lý và Giáo dục công dân đã được điều chỉnh xong. Tuy nhiên, ông khẳng định chương trình giáo dục phổ thông tổng thể sẽ không thay đổi và không làm tăng tải học sinh. Một chương trình giáo dục phổ thông thường có chu kỳ ổn định từ 10 đến 15 năm mới điều chỉnh tổng thể. Việc cập nhật kiến thức sẽ được nghiên cứu theo hướng đáp ứng yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong tương lai.

Từ đa dạng sách đến thống nhất: Bài học từ quá khứ

Chủ trương đa dạng hóa sách giáo khoa được Quốc hội thông qua năm 2014 nhằm tăng quyền chủ động cho giáo viên và tiếp cận các mô hình giáo dục quốc tế. Tuy nhiên, khi triển khai chương trình giáo dục phổ thông mới từ năm 2020, nhiều vướng mắc phát sinh: giáo viên chưa quen thiết kế học liệu, công tác tập huấn bị gián đoạn do đại dịch, và việc lựa chọn sách mang tính hành chính. Đối với phụ huynh, chi phí sách tăng và việc mỗi địa phương sử dụng một bộ khác nhau khiến sách khó tái sử dụng, phát sinh chi phí xã hội. Trong bối cảnh đó, Nghị quyết 71 ra đời yêu cầu xây dựng một bộ sách thống nhất để giảm phân mảnh học liệu, tạo thuận lợi cho dạy và học, đồng thời giảm áp lực lựa chọn cho các địa phương.

Lộ trình miễn phí sách giáo khoa vào năm 2030

Việc sử dụng một bộ sách chung tạo sự thống nhất kiến thức từ lớp 1 đến lớp 12, bảo đảm tính liên thông trong phát triển năng lực học sinh. Đây cũng là cơ sở để tiến tới mục tiêu miễn phí sách giáo khoa vào năm 2030, như tinh thần Nghị quyết 71 đã đề ra. Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng nhấn mạnh rằng việc thống nhất một bộ sách không có nghĩa là chỉ dạy và học trong sách đó. Giáo viên vẫn có thể sử dụng các học liệu bổ sung, nhưng khung chương trình và chuẩn kiến thức - kỹ năng sẽ thống nhất trên toàn quốc.

Những thách thức và kỳ vọng phía trước

Quyết định chọn bộ sách hiện có thay vì biên soạn mới cho thấy tính cấp bách của lộ trình, nhưng cũng đặt ra câu hỏi về chất lượng và sự phù hợp lâu dài. Bộ GD-ĐT khẳng định sẽ tiếp tục nghiên cứu, cập nhật chương trình để đáp ứng yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao. Với việc đảm bảo cung ứng sách trước 20 ngày khai giảng, giảm giá 13,3% và tập huấn giáo viên, chính phủ kỳ vọng năm học 2026-2027 sẽ đánh dấu bước ngoặt trong hệ thống giáo dục phổ thông, hướng tới sự công bằng và hiệu quả hơn cho tất cả học sinh.

Tóm lược

• Từ năm học 2026-2027, cả nước dùng chung bộ sách 'Kết nối tri thức với cuộc sống' của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam.
• Quyết định được đưa ra do thời gian từ Nghị quyết đến áp dụng chỉ vài tháng, không đủ để biên soạn sách mới.
• Sách giáo khoa sẽ được cung ứng đầy đủ chậm nhất 20 ngày trước khai giảng, với mức giảm giá trung bình 13,3%.
• Bộ GD-ĐT đã tập huấn giáo viên và hiệu chỉnh nội dung sách phù hợp với cải cách hành chính địa phương.
• Mục tiêu dài hạn là miễn phí sách giáo khoa vào năm 2030, tạo sự thống nhất và giảm chi phí xã hội.
• Chương trình giáo dục phổ thông không thay đổi tổng thể, chỉ cập nhật theo hướng đáp ứng nhu cầu nhân lực chất lượng cao.