Hai khu trục hạm Mỹ vượt 'mưa hỏa lực' Iran qua eo biển Hormuz

Sự thật chính

• USS Truxtun và USS Mason, mỗi tàu trị giá 1-1,5 tỷ USD, đã vượt eo biển Hormuz ngày 4/5.
• Iran triển khai xuồng cao tốc, tên lửa và drone tấn công hai tàu khu trục Mỹ.
• Đô đốc Brad Cooper, chỉ huy CENTCOM, xác nhận các tàu đã thiết lập 'ô phòng không' đa tầng.
• Tướng Dan Caine cho biết Iran đã tấn công lực lượng Mỹ 10 lần kể từ lệnh khơi thông Hormuz.
• Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth tuyên bố chiến dịch 'hòa bình' và tách biệt với lệnh ngừng bắn.
• Trưởng đoàn đàm phán Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cảnh báo Tehran 'chưa thực sự bắt đầu'.
• Hai tàu thương mại Mỹ bị mắc kẹt gần bờ nam eo biển, theo truyền thông Iran.

Hai khu trục hạm mở đường dưới làn mưa hỏa lực

Hai khu trục hạm USS Truxtun và USS Mason của Hải quân Mỹ đã vượt qua eo biển Hormuz và tiến vào vịnh Ba Tư sau khi đối mặt với hàng loạt đòn tấn công hiệp đồng từ Iran. Các quan chức quốc phòng Mỹ, giấu tên, mô tả nỗ lực của Tehran là 'mưa hỏa lực' với các đợt tập kích không ngừng nghỉ bằng xuồng cao tốc, tên lửa và máy bay không người lái. Được hỗ trợ bởi trực thăng vũ trang Apache và các máy bay khác, hai tàu chiến đã triển khai các biện pháp phòng thủ kết hợp với không quân, đánh chặn thành công mọi mối đe dọa. 'Không vũ khí nào của đối phương tiếp cận được tàu chiến', một quan chức khẳng định. Đô đốc Brad Cooper, chỉ huy Bộ tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), xác nhận hai tàu khu trục đã tiến vào vịnh Ba Tư nhằm phối hợp cùng các tàu trên biển Arab tạo thành 'ô phòng không' bảo vệ hoạt động vận tải thương mại. Ông tiết lộ quân đội đã sử dụng năng lực khó bị phát hiện để mở đường, sau đó chấp nhận rủi ro để tàu chiến Mỹ di chuyển trước làm gương.

Chiến dịch 'Dự án Tự do' và lệnh ngừng bắn mong manh

Chiến dịch hải quân mang tên 'Dự án Tự do' được Nhà Trắng công bố nhằm ngăn chặn việc Iran 'vũ khí hóa' eo biển Hormuz và mở lại hoạt động thương mại toàn cầu qua tuyến đường huyết mạch này. Tuy nhiên, lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran đang trở nên mong manh khi các bên vẫn giữ quan điểm cứng rắn. Theo tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, Iran đã tấn công lực lượng Mỹ 10 lần kể từ khi Tổng thống Donald Trump ra lệnh khơi thông Hormuz. Dù vậy, ông Caine tuyên bố lệnh ngừng bắn vẫn được duy trì vì các cuộc tấn công 'chưa vượt ngưỡng để tái khởi động các hoạt động tác chiến quy mô lớn'. Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth nhấn mạnh Mỹ 'không tìm kiếm xung đột' và chiến dịch hải quân mang tính 'hòa bình', tách biệt với lệnh ngừng bắn. Ông cảnh báo các nhà đàm phán Iran cần kiềm chế Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), nếu không sẽ phải đối mặt với 'hỏa lực áp đảo'.

Iran cảnh báo chưa dừng lại, Mỹ khẳng định thế thượng phong

Trong khi Mỹ tuyên bố chiến dịch thành công, Iran phủ nhận việc các tàu của họ bị phá hủy và cho rằng không có tàu thương mại nào đi qua eo biển gần đây. Trưởng đoàn đàm phán Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cảnh báo Tehran 'thậm chí còn chưa thực sự bắt đầu' trong cuộc đối đầu liên quan đến eo biển này. 'Chúng tôi hiểu rất rõ rằng việc duy trì hiện trạng là không thể chấp nhận được đối với Mỹ, trong khi chúng tôi thậm chí còn chưa bắt đầu hành động', ông nói. Phó tư lệnh phụ trách chính trị của IRGC, tướng Yadollah Javani, tuyên bố Mỹ đã không đạt được các mục tiêu liên quan đến Hormuz dù huy động năng lực quân sự lớn trong cuộc chiến kéo dài 40 ngày. Ông cho rằng Mỹ đang dốc toàn lực nhưng cuối cùng sẽ không thành công. Về phía Mỹ, Bộ trưởng Hegseth khẳng định Tổng thống Donald Trump 'nắm trong tay các quân bài' và chính quyền duy trì 'thế thượng phong' trước Iran. CENTCOM thông báo hai tàu thương mại treo cờ Mỹ đã đi qua eo biển thành công, và quân đội đã liên hệ với hàng chục chủ tàu khác để khuyến khích lưu thông.

Sức mạnh của hai khu trục hạm và câu hỏi về tàu thương mại mắc kẹt

USS Mason và USS Truxtun đều thuộc phiên bản Flight IIA của lớp tàu khu trục Arleigh Burke, mỗi chiếc dài 155 m, lượng giãn nước hơn 9.700 tấn, trị giá ước tính 1-1,5 tỷ USD. Chúng được trang bị lá chắn Aegis và 96 ống phóng thẳng đứng, có khả năng sử dụng tên lửa hành trình Tomahawk, tên lửa phòng không tầm xa SM-2, SM-3 cùng tên lửa chống ngầm RUM-139 VL-ASROC. USS Mason là tàu chỉ huy phòng không của Nhóm tác chiến tàu sân bay George H. W. Bush, vừa di chuyển vào khu vực CENTCOM giữa tháng 4. USS Truxtun thuộc nhóm 10 chiến hạm triển khai độc lập, không thuộc biên chế nhóm tác chiến tàu sân bay. Trong khi đó, truyền thông nhà nước Iran đưa tin hai tàu thương mại Mỹ đang mắc kẹt tại vùng nước nông, nhiều đá gần Hormuz, khu vực Musandam thuộc Oman. Mỹ chưa bình luận về thông tin này. Trước đó, hàng trăm tàu chở dầu và tàu thương mại khác đã bị mắc kẹt tại vịnh Ba Tư trong nhiều tháng, góp phần đẩy giá dầu thế giới tăng cao.

Tổng thống Trump và tuyên bố về uranium của Iran

Tổng thống Donald Trump cho rằng số uranium làm giàu của Iran 'có lẽ không thể sử dụng được', nhưng khẳng định ông muốn Tehran giao chúng cho Washington. Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang quanh eo biển Hormuz, nơi Iran từng cảnh báo sẽ tấn công lực lượng Mỹ nếu tiến vào. Trong khi đó, Iran cáo buộc Mỹ tấn công thuyền dân sự ở eo biển Hormuz, một cáo buộc mà Washington bác bỏ. Các diễn biến cho thấy lệnh ngừng bắn hiện tại có thể sụp đổ bất cứ lúc nào, khi cả hai bên đều thể hiện lập trường cứng rắn và tiếp tục các hành động quân sự.

Triển vọng: Đối đầu hay ngoại giao?

Với việc Iran tuyên bố 'chưa bắt đầu' và Mỹ khẳng định duy trì thế thượng phong, tương lai của eo biển Hormuz vẫn bất định. Chiến dịch 'Dự án Tự do' có thể mở đường cho tàu thương mại, nhưng nguy cơ leo thang quân sự vẫn hiện hữu khi Tehran coi hành động của Mỹ là khiêu khích. Các nhà phân tích cho rằng nếu Iran tiếp tục tấn công các tàu chiến Mỹ, lệnh ngừng bắn có thể chấm dứt, dẫn đến một cuộc xung đột quy mô lớn. Trong khi đó, Washington kêu gọi Tehran kiềm chế IRGC và quay lại bàn đàm phán, nhưng những tín hiệu từ phía Iran cho thấy họ sẵn sàng đối đầu hơn là nhượng bộ.

Tóm lược

• Hai khu trục hạm Mỹ đã vượt eo biển Hormuz dưới hỏa lực dày đặc của Iran, thiết lập 'ô phòng không' bảo vệ tàu thương mại.
• Iran tấn công 10 lần kể từ lệnh khơi thông Hormuz, nhưng lệnh ngừng bắn vẫn được duy trì vì chưa vượt ngưỡng.
• Chiến dịch 'Dự án Tự do' của Mỹ nhằm mở lại thương mại qua Hormuz, nhưng bị Iran coi là khiêu khích.
• Tehran cảnh báo chưa dừng lại, trong khi Mỹ khẳng định thế thượng phong và sẵn sàng đáp trả.
• Hai tàu thương mại Mỹ bị mắc kẹt gần Hormuz, làm gia tăng căng thẳng và nguy cơ leo thang.
• Tổng thống Trump muốn Iran giao uranium làm giàu, nhưng Tehran chưa có dấu hiệu nhượng bộ.